Lachgasgeïnduceerde polyneuropathie

Klinische praktijk
Abstract
Stijn H.P. Conjaerts
J.E. (Anne) Bruijnes
Kim Beerhorst
Roy Beekman
Leestijd
10 minuten
Citeren

Toets voor nascholing (verlopen)

Aan dit artikel was een toets gekoppeld waarmee je nascholingspunten kon verdienen.

Bekijk de toets

Artikel

Dames en Heren,

Lachgas (N2O) wordt steeds vaker door jongeren gebruikt als partydrug, om een kortdurend eufoor effect (lachkick) te bereiken. Zij beschouwen het als een relatief onschadelijk middel. Toch kan het inhaleren van lachgas leiden tot neurologische ziektebeelden, die bij tijdige behandeling wel reversibel zijn. Gecombineerde strengziekte…

Auteursinformatie

Zuyderland Medisch Centrum, afd. Neurologie, locatie Heerlen.

Drs. S.H.P. Conjaerts, coassistent neurologie (thans: anios revalidatiegeneeskunde, MUMC+, Maastricht); drs. J.E. Bruijnes, aios neurologie; dr. K. Beerhorst en dr. R. Beekman, neurologen.

Contact drs. J.E. Bruijnes (a.bruijnes@zuyderland.nl)

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: geen gemeld.

Auteur Belangenverstrengeling
Stijn H.P. Conjaerts ICMJE-formulier
J.E. (Anne) Bruijnes ICMJE-formulier
Kim Beerhorst ICMJE-formulier
Roy Beekman ICMJE-formulier
Reacties
Martine Deckers
Henrike Hamer, Sandra Heil

Met veel interesse hebben we uw artikel “lachgasgeïnduceerde polyneuropathie” gelezen. Zoals ook door u beschreven leidt excessief lachgas gebruik tot myeloneuropathie door een gebrek aan functioneel vitamine B12, zonder dat het totaal vitamine B12 verlaagd hoeft te zijn. In dit artikel wordt daarom een verschil gemaakt tussen “totaal vitamine B12 tekort” en een “actief vitamine B12 tekort”.

In de diagnostiek wordt de term “actief vitamine B12” echter gebruikt voor het gedeelte van het vitamine B12 dat gebonden is aan transcobalamine. Vitamine B12 is voor ~80% gebonden aan haptocorrine en voor ~20% gebonden aan transcobalamine (holotranscobalamine; holoTC). Alleen het holoTC kan het celmembraan passeren en is vervolgens biologisch beschikbaar en wordt daarom ook wel “actief vitamine B12” genoemd (1). De term “actief vitamine B12” waar in het artikel naar verwezen wordt is verwarrend. Het is beter om deze term te vervangen door  “functioneel vitamine B12”. In geval van excessief lachgas gebruik is het essentieel om een functioneel vitamine B12 tekort vast te stellen. Dit kan alleen door het meten van  de ophoping van de substraten homocysteine en methylmalonzuur in bloed. 

Refenties:

Russcher H, Heil SG, Slobbe L, Lindemans J. Approaches to vitamin B12 deficiency. Ned Tijdschr Geneeskd. 2012;156(1):A3595

Dr. M.M.L. Deckers, Klinisch chemicus, OLVG, Amstersdam

Dr H.M. Hamer, Klinisch Chemicus i.o. OLVG/VUmc, Amsterdam

Dr. S.G. Heil, Moleculair Bioloog, Erasmus MC, Rotterdam

Nico
Hoogerwerf

Colleagae Conjaers et al. schreven een interessant stuk over twee patienten met een polyneuropathie, behandeld met Vit B12.

Helaas staan er in het artikel zeer veel foutieve zaken.

- Lachgas is géén damp, zoals gesteld, maar een gas. Het kookpunt onder normale atmosfeer is -88gr Celcius, dus "gewoon" een gas.

- Lachgas wordt pas sinds betrekkelijk kort als sedativum/analgeticum gebruikt in de tandheelkunde en op de SEH; maar het is met name ruim 60 jaar in de anesthesie gebruikt als adjuvante narcose. Dit was zo totdat rond de millenium wisseling incidenten naar buiten kwamen (bv uit de verloskunde in den Haag), waarbij congenitale afwijkingen zich voordeden. Maar miljoenen mensen hebben algehele anesthesie (narcose) gehad tussen ongeveer 1950  en 2000. Dit betrof hoge doseringen (60% inspiratiefratie) en langdurige toediening (uren). Indien Lachgas inhalatie deze polyneuropathie zou veroorzaken hadden we dat destijds in groten getale moeten zien...

Het is dan ook wat kort door de bocht om in beschreven casus de polyneyuropathie aan de lachgas te wijten. In beide casus zijn meerdere oorzaken te bedenken en is géén causaal verband aangetoond, hooguit gesuggereerd.

Nico Hoogerwerf, anesthesioloog, Radboud UMC

Gratis Ask NTVG uitproberen?

Maak met 2 klikken een gratis account aan

Account aanmaken

Heb je al een account of een abonnement? Inloggen

Altijd toegang tot alle publicaties van het NTVG?

Abonneer vandaag nog!

Online toegang tot alle artikelen
Gepersonaliseerde alerts voor artikelen en dossiers
Artikelen voor opleiding en nascholing mét geaccrediteerde toetsen
Onbeperkt luisteren naar de NTVG-podcast
Antwoorden op al je vragen via de AI-toepassing 'Ask NTVG'

Neem het digitaal ntvg abonnement

€ 15,93 per maand!

Ik wil digitaal
NTVG nummer 6 2026
NTVG nummer 7 2026
NTVG nummer 8 2026