HPV-vaccinatie met 4- of 9-valent vaccin

Een kans om ook genitale wratten te elimineren
Ter discussie
13-01-2020
Jan E.A.M. van Bergen

Sinds 2010 worden in Nederland 12-jarige meisjes gevaccineerd tegen het humaan papillomavirus (HPV) om te voorkomen dat ze op latere leeftijd baarmoederhalskanker ontwikkelen. Per jaar krijgen in ons land ongeveer 700 vrouwen baarmoederhalskanker, van wie er circa 200 aan de ziekte overlijden. Het HPV-vaccin dat in Nederland wordt gebruikt is het 2-valente vaccin, dat de twee meest belangrijke oncogene HPV-typen bevat (HPV16 en -18), die samen verantwoordelijk zijn voor ruim 70% van de gevallen van baarmoederhalskanker. Naast het 2-valente vaccin zijn er twee andere profylactische HPV-vaccins beschikbaar. Allereerst een 4-valent vaccin, dat behalve HPV16 en -18 ook HPV6 en -11 bevat; die laatste twee HPV-typen zijn samen verantwoordelijk voor circa 90% van de gevallen van genitale wratten. Sinds 2016 is er ook een 9-valent vaccin, dat naast HPV6, -11, -16 en -18 nog vijf extra oncogene HPV-typen bevat. Nederland moet binnenkort in een hernieuwde aanbestedingsprocedure beslissen over de vraag of het doorgaat met het gebruik van het 2-valente vaccin dan wel overstapt naar het 4-valente of het 9-valente vaccin.

Infectie met het humaan papillomavirus (HPV) komt in Nederland vaak voor en kan substantiële ziekte-last veroorzaken. Oncogene (‘high-risk’) HPV-typen zoals 16 en 18 zijn betrokken bij baarmoederhalskanker, anogenitale en orale kanker. De niet-oncogene (‘low risk’) HPV-typen zoals 6 en 11 veroorzaken genitale wratten. De 2-valente en 4-valente HPV-vaccins bieden een beperkte mate van kruisbescherming tegen de minder voorkomende oncogene HPV-typen, zoals 31, 33, 45, 52 en 58, maar niet zo sterk als het 9-valente vaccin.1-3 De 4- of 9-valente vaccins beschermen ook tegen genitale wratten. De gesuggereerde kruisbescherming van het 2-valente vaccin tegen genitale wratten wordt niet bevestigd.4,5 Recentelijk adviseerde de Gezondheidsraad om niet alleen meisjes maar ook jongens te vaccineren. De raad acht alle drie de vaccins effectief en veilig, maar spreekt geen voorkeur uit voor een vaccin dat ook werkzaam is tegen genitale wratten.1

Onderschatte ziektelast genitale wratten

Genitale wratten hebben grote impact op de betrokkene: angst voor besmettelijkheid, negatief zelfbeeld ...

3 gratis NTvG-artikelen lezen? Maak een online account aan!

Registreer: 3 gratis artikelen

Al een NTvG-account? Log in

Alle artikelen direct lezen?

Abonneer:  €21,00 per maand

  • wekelijks het tijdschrift in de bus
  • online toegang tot nieuws en alle artikelen
  • toegang tot alle geaccrediteerde nascholing