Galvorming en cholestase
Open

Stand van zaken
15-12-2000
P.L.M. Jansen, M. Müller en F. Kuipers

- Transporteiwitten in hepatocyten en galgangepitheelcellen zijn betrokken bij de opname en de uitscheiding van stoffen door de lever en bij de vorming van gal.

- Vele van deze eiwitten zijn recentelijk gekloneerd en gekarakteriseerd en blijken te behoren tot grote genfamilies die ook buiten de lever een rol spelen, bijvoorbeeld in het transmembraantransport in darm, nieren, placenta, longen, bloed-hersenbarrière en zaadbuizen. Zelfs in bacteriën en gisten worden verwante eiwitten gevonden. In kankercellen zijn ze betrokken bij resistentie tegen chemotherapie.

- Een aantal genetische leverziekten, zoals progressieve familiaire intrahepatische cholestase, Dubin-Johnson-syndroom, benigne recidiverende intrahepatische cholestase en zwangerschapscholestase, houdt verband met mutaties in de genen die coderen voor deze transporteiwitten.

- Ook bij door geneesmiddelen geïnduceerde cholestase en primaire biliaire cirrose zijn deze eiwitten van belang. Zo remmen ciclosporine en estradiol (glucuronide) het galzoutexporteiwit BSEP.