fMRI: Alzheimer laat hersenregio muzikale geheugen lang intact

Lucas Maillette de Buy Wenniger
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2015;159:C2626

De degeneratie van de hersenen bij patiënten met de ziekte van Alzheimer tast in vroegere ziektestadia nog niet de gebieden aan die voor het herinneren van muziek belangrijk zijn. Dat concludeert een internationale onderzoeksgroep op basis van functionele-MRI-analyses in Brain (2015; online 3 juni).

Uit praktijkobservaties was al lang bekend dat mensen met Alzheimer vaak tot laat in het beloop van de ziekte het vermogen behouden om muziekstukken correct te herkennen. Om meer inzicht te krijgen in de neuroanatomische achtergrond van het relatief gespaard blijven van dit deel van het geheugen, brachten Europese hersenonderzoekers met functionele MRI (fMRI) de regio’s die bij het herkennen van muziekstukken actief zijn bij gezonde vrijwilligers in beeld en analyseerden deze gebieden vervolgens bij mensen met Alzheimer.

De 32 gezonde proefpersonen kregen eerst een training waarbij ze diverse voor hen onbekende muziekstukken hoorden. Een uur later moesten ze liggend in de MRI aangeven of ze stukken muziek herkenden. Een derde van de gespeelde fragmenten kwam uit grijsgedraaide top-10-platen, een derde hadden de proefpersonen net geleerd en de rest was obscuur en onbekend.

Bij de controlegroep was herkenning van een muziekstuk geassocieerd met meer metabole activiteit in het caudale deel van de gyrus cingulatus, een deel van het limbisch systeem, en in een deel van de pre-supplementaire motorische schors. Bij de 20 patiënten met een vroege dementie bleken deze delen relatief weinig bij Alzheimer passende veranderingen te hebben ondergaan: hoewel er wel min of meer evenveel bèta-amyloïd opgehoopt was als in andere regio’s vonden de onderzoekers er weinig atrofie en leek het metabolisme bij fMRI relatief ongestoord.

Jörn-Henrik Jacobsen en collega’s denken dat de afhankelijkheid van evolutionair oudere hersengebieden, die minder snel degenereren bij Alzheimer-dementie, het langetermijngeheugen voor muziek bij deze patiënten beschermt.

Gerelateerde artikelen

Reacties