In hoeverre volgen hospices de richtlijnen voor palliatieve zorg?

Variaties in de zorg in Nederlandse hospices

Een ziekenhuisbed naast een raam met uitzicht op een groene omgeving.
Dubbelpublicatie
Everlien de Graaf
Matthew Grant
Frederieke van de Baan
Cathelijne Verboeket-Crul
Marieke Ausems
Carlo Leget
Saskia Teunissen
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2022;166:D7023
Abstract

Klinische richtlijnen zijn ontwikkeld om variaties in de zorg te verminderen, de kwaliteit en efficiëntie te verbeteren en passende zorg te bevorderen.1-3 Variaties in zorgverlening en behandeling houden verband met ongewenste resultaten voor de gezondheid en een verminderde kwaliteit van de zorg.4-6 In Nederland wordt hospicezorg geboden in drie soorten hospices, beschreven in supplement 1: bijna-thuis-huizen (BTH’s), high-care hospices (HCH’s) en palliatieve units (PU’s). De organisatie van zorg verschilt tussen deze drie hospicevormen, van volledig door vrijwilligers geleverde zorg met ondersteuning door de huisarts en zo nodig wijkverpleegkundigen (BTH), tot professionele, gespecialiseerde zorgverlening met ondersteuning door vrijwilligers (HCH en PU). Het is niet bekend wat de invloed van de verschillen in organisatie van de zorg is op de geboden zorg.

Het doel van dit onderzoek is het verkrijgen van inzicht in de mate waarin zorg volgens richtlijnen wordt verleend, als een uiting van passende zorg in hospices…

Auteursinformatie

Universitair Medisch Centrum Utrecht, Julius Centrum voor Gezondheidswetenschappen en Eerstelijns Geneeskunde, Utrecht: dr. E. de Graaf, onderzoeker; dr. M. Grant, arts-onderzoeker; dr. F. van de Baan, onderzoeker; prof.dr. S. Teunissen, gezondheidswetenschapper. Academisch Hospice Demeter, De Bilt: drs. C. Verboeket-Crul, verpleegkundige. Nederlandse Huisartsen Genootschap, Utrecht: drs. M. Ausems, huisarts, kaderarts palliatieve zorg. De Universiteit voor Humanistiek, Utrecht: prof.dr. C. Leget, ethicus.

Contact M. Grant (Mgrant2@umcutrecht.nl)

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: Dit onderzoek werd gefinancierd door ZonMW (project nr. 844001406). ICMJE-formulieren met de belangenverklaring van de auteurs zijn online beschikbaar bij dit artikel.

Auteur Belangenverstrengeling
Everlien de Graaf ICMJE-formulier
Matthew Grant ICMJE-formulier
Frederieke van de Baan ICMJE-formulier
Cathelijne Verboeket-Crul ICMJE-formulier
Marieke Ausems ICMJE-formulier
Carlo Leget ICMJE-formulier
Saskia Teunissen ICMJE-formulier
Dit artikel is gepubliceerd in het dossier
Oncologie

Gerelateerde artikelen

Reacties

Erik
Eijrond

Op basis van hetzelfde onderzoek is een eerder peer-reviewed artikel (zie literatuur, afgekort AJHPM) verschenen. Op basis van hetzelfde onderzoek is dit bovenstaande artikel een bewerking. Wel zijn er, verrassend genoeg, wat afwijkende getallen/ resultaten. Vraag: welk artikel is/  welke getallen zijn nu juist?

Resultaten

Pijn: aantal patiënten NTvG 112 versus  AJHPM 113 patiënten (tabel 2: BTH 34 + HCH 41 + PU 38).

Medicamenteuze behandeling werd bij de meeste patiënten volgens de richtlijnen uitgevoerd: NTvG (>70% in elke type hospice) versus AJHPM tabel 3 waarin bij BTH 61,9% staat. Dus >60% in elke type hospice?

Medicamenteuze behandelingen die waren beoordeeld als 'niet volgens de richtlijn' betroffen voornamelijk incorrect medicatiegebruik bij

pijn: NTvG (10 van de 12 patiënten) versus AJHPM (10 van de 10 patiënten = 3 BTH+1 HCH + 6 PU), 

delirium: NTvG (10/10) versus AJHPM (12/12 = 8 BTH + 1 HCH + 3 PU) en ....

Conclusie

NTvG: "De resultaten van ons onderzoek laten zien dat de richtlijnen niet altijd gevolgd worden" en "De klinische praktijk voor wat betreft pijn, delier en palliatieve sedatie blijkt niet in alle typen hospices gelijk te zijn" 

AJHPM: "This study describes that there are substantial variations in clinical practices focusing on the treatment of pain, delirium and palliative sedation"

Ondanks de duidelijke en zelfde samenvattende tabel in beide artikelen is de beschrijvende versie in het Nederlands beduidend 'milder'. 

Erik Eijrond, consultant
Literatuur

Graaf, E. d., Grant, M., Baan, F. v., Ausems, M., Verboeket-Crul, C., Leget, C., & Teunissen, S. (2022). Variations in Clinical Practice: Assessing Clinical Care Processes According to Clinical Guidelines in a National Cohort of Hospice Patients. American Journal of Hospice and Palliative Medicine. doi:10.1177/10499091221100804