Suppletie met corticosteroïden bij ernstig zieke patiënten

- In critically ill patients, the hypothalamic-pituitary-adrenal axis is usually activated, resulting in elevated plasma cortisol levels. This enables the human organism to cope with sepsis, trauma and other forms of stress.

- During critical illness, total adrenal insufficiency rarely occurs. On the other hand, septic shock can be accompanied by a relative deficit of cortisol. Causes of this relative adrenal insufficiency are a dysfunction of the hypothalamic-pituitary-adrenal axis and/or cortisol resistance.

- There are no strict biochemical criteria available to diagnose relative adrenal insufficiency; clinical observation is the decisive factor.

- In randomised trials with patients in septic shock, a more rapid haemodynamic recovery was obtained with physiological doses of hydrocortisone than with a placebo.

- The observed haemodynamic response following hydrocortisone administration supports the concept of relative adrenal insufficiency.

Samenvatting

- Bij ernstig zieke patiënten is de hypothalamus-hypofyse-bijnieras geactiveerd en worden doorgaans verhoogde concentraties plasmacortisol gemeten. Op deze wijze is het menselijk organisme in staat weerstand te bieden aan sepsis, trauma en andere vormen van stress.

- Terwijl zich bij ernstige ziekte slechts zelden volledige bijnierschorsinsufficiëntie voordoet, kan met name bij septische shock een relatief tekort aan cortisol ontstaan. Oorzaken van deze relatieve bijnierschorsinsufficiëntie zijn disfunctie van de hypothalamus-hypofyse-bijnieras en/of cortisolresistentie.

- Er zijn geen strikte biochemische criteria voor het vaststellen van relatieve bijnierschorsinsufficiëntie; klinische observatie geeft de doorslag.

- In enkele gerandomiseerde onderzoeken werd bij patiënten met septische shock door tijdelijke suppletie met fysiologische doseringen hydrocortison een sneller hemodynamisch herstel verkregen dan door placebobehandeling.

- De waargenomen hemodynamische respons op de toediening van hydrocortison bij septische shock ondersteunt het concept van relatieve bijnierschorsinsufficiëntie.