Orgaandonatie na euthanasie bij een patiënt met een neurodegeneratieve aandoening
Open

Klinische les
19-09-2013
Gert van Dijk, Ariane Giezeman, Fred Ultee en Raoul Hamers

Reacties (1)

Aartie Ramlochan Tewarie
20-09-2013 13:30

Euthanasie en orgaandonatie, let op donorregister

Auteurs: Drs. Aartie Ramlochan Tewarie
stafarts en medisch coordinator
Nederlandse Transplantatiestichting te Leiden
 
Dr. Nichon Jansen
onderzoeker
Nederlandse Transplantatiestichting te Leiden
 
LS,
 
Wij zijn verheugd dat middels deze klinische les een eerste praktische handreiking wordt geboden in geval van een wens tot orgaandonatie na euthanasie.
Middels dit schrijven willen we u erop attenderen dat een essentiële stap voor het in gang zetten van een orgaandonatieprocedure het nagaan van een wilsbeschikking is.
Wij voegen daarom graag aan deze klinische les toe dat, na het consulteren van de SCEN-arts en als aan alle zorgvuldigheidseisen voor euthanasie zijn voldaan, allereerst het donorregister moet worden geraadpleegd.
 
Naast een registratie in het donorregister is ook een schriftelijk vastgestelde wilsverklaring met dagtekening en ondertekening rechtsgeldig. De laatst opgestelde wilsbeschikking is van toepassing en deze zal moeten worden gevolgd. Bij ontbreken van een rechtsgeldige wilsverklaring, zoals hierboven is beschreven, zal normaal gesproken na intreden van de dood toestemming moeten worden gevraagd aan nabestaanden: een samenlevende partner, danwel bij ontbreken hiervan 1e of 2e graads bloedverwanten, of bij ontbreken hiervan 1e of 2e graads aanverwanten (WOD art 11.1).
Echter het stellen van de toestemmingsvraag ná intreden van de dood kan leiden tot praktische onmogelijkheden, zoals het niet tijdig afronden van onderzoeken die de geschiktheid van organen bepalen dan wel het vinden van geschikte ontvangers voor de organen. In geval van euthanasie is het dus zeer wenselijk dat vooraf een rechtsgeldige wilsbeschikking bekend is die de basis verleent voor de voorbereidingen van de donatieprocedure. De Wet op de orgaandonatie geeft aan dat het donorregister geraadpleegd mag worden als het overlijden binnen afzienbare tijd zal plaatsvinden (WOD art 20.1).
 
Omdat orgaan- en/of weefseldonatie voor de patiënt en zijn nabestaanden een vorm van berusting en zingeving kan verschaffen aan het overlijden, en ook een essentieel onderdeel kan zijn van de rouwverwerking, vinden wij het van belang om gehoor te geven aan deze wens. Zowel in het proces van euthanasie als orgaan- en/of weefseldonatie zullen de betrokken professionals zorgvuldig te werk te gaan, zoals reeds uitvoerig in deze klinische les is beschreven.