ABCDE uitbreiden met Frailty en Goals of care

Opvang van ouderen met traumatisch letsel

Illustratie met mensen en het alfabeth
Abstract
Duco W.P.M. Laane
J.J. Mark Haverkort
Hanna C. Willems
Detlef van der Velde
Leestijd
10 minuten
Citeren

Door de vergrijzing neemt het aantal ouderen met traumatisch letsel sterk toe. Deze ouderen hebben vaak comorbiditeit, functionele of sociale beperkingen en verminderde fysiologische reserves. Wat betekent dat voor de klinische besluitvorming?

Klinische beslissingen bij ouderen met traumatisch letsel vragen om een brede blik met extra aandacht voor de bredere context van de patiënt. Binnen de traumaopvang wordt gewerkt met het ABCDE-protocol, zoals beschreven in het ATLS-programma.1 Hierbij wordt als eerste de luchtweg gecontroleerd (‘Airway’), gevolgd door ademhaling (‘Breathing’), circulatie en bloedverlies (‘Circulation’), bewustzijn en neurologische functies (‘Disability’), en volledige inspectie van het lichaam (‘Exposure’). Dit protocol geldt als de internationale gouden standaard voor de beoordeling en behandeling van traumapatiënten.

ABCDE-systematiek

De ABCDE-systematiek wordt inmiddels breed toegepast in de geneeskunde, ook buiten de SEH, zoals bij de beoordeling van acute patiënten op verpleegafdelingen. Deze systematiek is vooral relevant om levensbedreigende aandoeningen tijdig te herkennen en te behandelen. Overbehandeling en overdiagnostiek kunnen hierbij gerechtvaardigd zijn. Zorgverleners voeren soms echter ingrepen uit waarvan ze twijfelen of ze nodig zijn. Het protocol is namelijk gericht op het snel behandelen van levensbedreigende aandoeningen; dat kan…

Auteursinformatie

Sint Antonius Ziekenhuis, afd. Traumachirurgie, Utrecht: drs. D.W.P.M. Laane, arts-onderzoeker; dr. J.J.M. Haverkort en dr. D. van der Velde, traumachirurgen. Amsterdam UMC, afd. Interne Geneeskunde en Geriatrie, Amsterdam: dr. H.C. Willems, klinisch geriater.

Contact D.W.P.M. Laane (d.laane@antoniusziekenhuis.nl)

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: er zijn mogelijke belangen gemeld bij dit artikel. ICMJE-formulieren met de belangenverklaring van de auteurs zijn online beschikbaar bij dit artikel.

Auteur Belangenverstrengeling
Duco W.P.M. Laane ICMJE-formulier
J.J. Mark Haverkort ICMJE-formulier
Hanna C. Willems ICMJE-formulier
Detlef van der Velde ICMJE-formulier
Reacties

Ook interessant

Gratis Ask NTVG uitproberen?

Maak met 2 klikken een gratis account aan

Account aanmaken

Heb je al een account of een abonnement? Inloggen

Altijd toegang tot alle publicaties van het NTVG?

Abonneer vandaag nog!

Online toegang tot alle artikelen
Gepersonaliseerde alerts voor artikelen en dossiers
Artikelen voor opleiding en nascholing mét geaccrediteerde toetsen
Onbeperkt luisteren naar de NTVG-podcast
Antwoorden op al je vragen via de AI-toepassing 'Ask NTVG'

Neem het digitaal ntvg abonnement

€ 15,93 per maand!

Ik wil digitaal
NTVG nummer 3 2026
NTVG nummer 4 2026
NTVG nummer 5 2026