Mindfulness aanvaardbare optie bij chronische pijn

Mindfulness aanvaardbare optie bij chronische pijn
Open

Nieuws
13-02-2012
Esther van Osselen

Therapieën gebaseerd op acceptatie zijn een aanvulling op de gangbare cognitieve gedragstherapie (CGT) bij chronische pijn. Dat blijkt uit een meta-analyse van 22 studies met in totaal 1235 patiënten die is uitgevoerd vanuit revalidatiecentrum Het Roessingh en de Universiteit Twente (Pain. 2011;152:533-42).

Cognitieve gedragstherapie is de standaard psychotherapeutische interventie voor chronische pijn en vermindert evidencebased depressieve symptomen en pijn. Het effect is echter niet groot en bepaalde patiënten profiteren helemaal niet. De afgelopen jaren zijn interventies ontwikkeld die de focus verleggen naar de acceptatie van pijn. ‘Mindfulness Based Stress Reduction’ (MBSR) is er één van. Mindfulness is gedefinieerd als doelbewust en niet-oordelend bewustzijn van het moment. ‘Acceptatie en commitmenttherapie’ (ACT) neemt ineffectieve controlestrategieën en vermijding van onaangename emoties, gevoelens en gedachten op de korrel. In ACT leren patiënten voorts hun eigen waarden als richtsnoer voor hun keuzes en gedrag te gebruiken.

De Twentse onderzoekers vonden 9 RCT’s, 5 niet-gerandomiseerde gecontroleerde studies en 8 studies zonder controlegroep. Patiënten leden aan chronische pijn door bijvoorbeeld reumatoïde artritis, fibromyalgie of chronisch vermoeidheidssyndroom. De effecten van acceptatiegebasseerde interventies waren vergelijkbaar met die van CGT: niet groot maar wel significant. Ook op angst, kwaliteit van leven en fysiek welbevinden waren er kleine maar significante effecten wanneer de gecontroleerde studies werden gepoold. De kwaliteit van de onderzoeken was niet zo hoog dat het veel beter onderzochte CGT terzijde kan worden geschoven. Mindfulness en ACT lijken wel aantrekkelijke alternatieven of aanvullingen.

(Bijdrage: Esther van Osselen.)