Onafhankelijk, multidisciplinair en betrouwbaar
Actieve surveillance versus chirurgie na chemoradiotherapie

Niet iedereen met slokdarmkanker hoeft geopereerd te worden

Tumor in de slokdarm
Dubbelpublicatie
Dubbelpublicatie
Sluiten

*Dit onderzoek werd eerder gepubliceerd in Lancet Oncology (2025;26(4):425-436) met als titel ‘Neoadjuvant chemoradiotherapy followed by active surveillance versus standard surgery for oesophageal cancer (SANO trial): a multicentre, stepped-wedge, cluster-randomised, non-inferiority, phase 3 trial’. Afgedrukt met toestemming.

Abstract
Abstract
Sluiten
Neoadjuvant chemoradiotherapy followed by active surveillance versus standard surgery for oesophageal cancer (SANO-trial): a phase 3 multicentre stepped-wedge cluster-randomised noninferiority trial

Objective

To investigate whether active surveillance is non-inferior to standard surgery for patients with a complete clinical response (CCR) after neoadjuvant chemoradiotherapy (nCRT) for oesophageal cancer.

Design

A multicentre, stepped-wedge cluster-randomised non-inferiority trial in twelve Dutch hospitals.

Method: Patients with locally advanced oesophageal cancer and CCR after nCRT (defined by biopsies, endoscopic ultrasound, and PET-CT ) were assigned to active surveillance or standard surgery . The primary endpoint was two-year overall survival. Non-inferiority was defined as ≤15% difference in survival.

Results

Of 1,115 screened patients, 309 were included (198 active surveillance, 111 standard surgery). Two-year survival was 74% for active surveillance and 71% for surgery. The hazard ratio for survival was 1.14 (95%-CI: 0.74–1.78). No differences in postoperative complications or mortality were observed.

Conclusion

Active surveillance is non-inferior to standard surgery after two years for patients with CCR post-nCRT. Further follow-up is needed to confirm long-term efficacy and safety.

Conflict of interest and financial support: potential conflicts of interest have been reported for this article. ICMJE forms provided by the authors are available online along with the full text of this article.

Berend J. van der Wilk
Sanjiv S.G. Gangaram Panday
Ben M. Eyck
Sjoerd M. Lagarde
Camiel Rosman
Ewout A. Kouwenhoven
Bianca Mostert
Manon C.W. Spaander
Bas P.L. Wijnhoven
J. Jan B. van Lanschot
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2025;169:D8721
Leestijd
17 minuten

Het is gebruikelijk om patiënten met lokaal gevorderd oesofaguscarcinoom te opereren na neoadjuvante chemoradiotherapie. Is dat voor iedereen wel even zinvol? Of volstaat actieve surveillance na een klinisch complete respons op de chemoradiatie?

Samenvatting

Doel

Onderzoeken of actieve surveillance bij patiënten met een klinisch complete respons (KCR) na neoadjuvante chemoradiotherapie (nCRT) non-inferieur is aan standaardchirurgie bij het oesofaguscarcinoom.

Opzet

Multicentrische, ‘stepped-wedge’ cluster-gerandomiseerde non-inferioriteitsstudie in 12 Nederlandse ziekenhuizen.

Methode

Patiënten met lokaal gevorderd oesofaguscarcinoom en KCR na nCRT ondergingen actieve surveillance of standaardchirurgie. KCR werd vastgesteld op basis van biopten, endo-echografie en PET-CT op 6 en 12 weken na nCRT. De primaire uitkomstmaat was algehele 2-jaarsoverleving. Non-inferioriteit werd gedefinieerd als ≤ 15% verschil in overleving.

Resultaten

Van 1115 gescreende patiënten werden er 309 geïncludeerd (198 actieve surveillance, 111 standaardchirurgie). De 2-jaarsoverleving was 74% bij surveillance versus 71% bij chirurgie. De hazardratio voor overleving was 1,14 (95%-BI: 0,74-1,78). Er waren geen verschillen in postoperatieve complicaties of mortaliteit.

Conclusie

Actieve surveillance is na twee jaar non-inferieur aan standaardchirurgie bij patiënten met KCR na nCRT. Verdere follow-up is nodig om de effectiviteit en veiligheid op lange termijn te bevestigen.

Artikelinformatie
Aanvaard op
Online verschenen op
In print verschenen in
nummer 12 2025

Citeer dit artikel als

Ned Tijdschr Geneeskd. 2025;169:D8721
Vakgebied
Chirurgie
Kanker
Auteursinformatie

Erasmus MC Kanker Instituut, Rotterdam: afd. Heelkunde: dr. B.J. van der Wilk, aios chirurgie; drs. S.S.G. Gangaram Panday, arts-onderzoeker; dr. B.M. Eyck, arts-onderzoeker; dr. S.M. Lagarde, prof.dr. B.P.L. Wijnhoven en prof.dr. J.J.B. van Lanschot, chirurgen; afd. Medische Oncologie: dr. B. Mostert, oncoloog; afd. Maag-, Darm- en Leverziekten: prof.dr. M.C.W. Spaander, mdl-arts. Radboudumc, afd. Heelkunde, Nijmegen: prof.dr. C. Rosman, chirurg. Ziekenhuisgroep Twente, afd. Heelkunde, Almelo: dr. E.A. Kouwenhoven, chirurg.

Contact S.S.G. GangaramPanday, (s.gangaram-panday@erasmusmc.nl)

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: Bianca Mostert heeft een consultancyrol bij Lilly, Servier, BMS, Amgen en AstraZeneca en ontvangt onderzoeksgelden van BMS, Pfizer en Sanofi. Ewout A. Kouwenhoven heeft een consultancyrol bij Intuitive Surgical. Marc J. van Det heeft een trainings- en proctoringrol bij Intuitive Surgical. Bas P.L. Wijnhoven heeft een consultancyrol bij BMS en Medtronic en ontvangt onderzoeksgelden van BMS. Misha D. Luyer ontvangt financiering van Galvani en Medtronic. De overige auteurs verklaren geen belangenconflicten te hebben. De ICMJE-formulieren met de belangenverklaring van de auteurs zijn online beschikbaar bij dit artikel.

Verantwoording

Naast de auteurs van deze Nederlandse bewerking waren de volgende personen als auteur betrokken bij de oorspronkelijke publicatie in Lancet Oncology: Erasmus MC Kanker Instituut, afd. Heelkunde, Rotterdam: dr. B.J. Noordman, chirurg; dr. M.J. Valkema, arts-onderzoeker; afd. Pathologie: dr. M. Doukas, patholoog; afd. Maatschappelijke Gezondheidszorg: dr. D. van Klaveren, statisticus; afd. Nucleaire Geneeskunde: dr. R. Valkema, nucleair geneeskundige. Radboudumc, afd. Maag-, Darm- en Leverziekten, Nijmegen: dr. T.M. Bisseling, mdl-arts; afd. Heelkunde: dr. B. Klarenbeek, chirurg. Maasstad Ziekenhuis, afd. Heelkunde, Rotterdam: dr. P.P.L.O. Coene, chirurg; afd. Gastro-enterologie: dr. I.L. Holster, mdl-arts. ZGT Almelo, afd. Heelkunde, Almelo: dr. M.J. van Det, chirurg. Reinier de Graaf Gasthuis, afd. Heelkunde, Delft: dr. J.W.T. Dekker, chirurg; dr. S. van Esser, chirurg. NKI, afd. Gastro-intestinale Oncologie, Amsterdam: dr. J.M. van Dieren, mdl-arts; afd. Chirurgische Oncologie: dr. J.W. van Sandick, chirurg. Medisch Centrum Leeuwarden, afd. Medische Oncologie, Leeuwarden: dr. W.E. Fiets, oncoloog; afd. Heelkunde: prof.dr. J.P. Pierie, chirurg. LUMC, afd. Heelkunde, Leiden: dr. H.H. Hartgrink, chirurg; afd. Biomedical Data Sciences: prof.dr. E.W. Steyerberg, statisticus. Elisabeth Tweesteden Ziekenhuis, afd. Heelkunde, Tilburg: dr. J. Heisterkamp, chirurg. Gelre Ziekenhuis, afd. Maag-, Darm- en Leverziekten, Apeldoorn: dr. E. Kouw, mdl-arts; afd. Heelkunde: dr. E.S. van der Zaag, chirurg. Catharina Ziekenhuis Eindhoven, afd. Heelkunde, Eindhoven: prof.dr. M.D. Luyer, chirurg; dr. G.A.P. Nieuwenhuijzen, chirurg. Zuyderland Medisch Centrum, afd. Maag-, Darm- en Leverziekten, Heerlen: dr. L.E. Oostenbrug, mdl-arts; afd. Heelkunde: dr. M.N. Sosef, chirurg.

Auteur Belangenverstrengeling
Berend J. van der Wilk ICMJE-formulier
Sanjiv S.G. Gangaram Panday ICMJE-formulier
Ben M. Eyck ICMJE-formulier
Sjoerd M. Lagarde ICMJE-formulier
Camiel Rosman ICMJE-formulier
Ewout A. Kouwenhoven ICMJE-formulier
Bianca Mostert ICMJE-formulier
Manon C.W. Spaander ICMJE-formulier
Bas P.L. Wijnhoven ICMJE-formulier
J. Jan B. van Lanschot ICMJE-formulier
Dit artikel is gepubliceerd in het dossier
Oncologie
Heb je nog vragen na het lezen van dit artikel?
Check onze AI-tool en verbaas je over de antwoorden.
ASK NTVG

Ook interessant

Reacties