IJsbrand van Diemerbroeck, Verhandeling over de pest

Media
H. Nico Plomp
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2014;158:A7275

Voor wie?

Het boek is van belang voor hen die geïnteresseerd zijn in geschiedenis van de geneeskunde en het medisch handelen in de 17e eeuw, in het bijzonder die van besmettelijke ziekten, de preventie daarvan en de rol van de overheid daarbij.

Wat staat erin en oordeel?

Het boek bevat letterlijk de vertaling van een standaardwerk over de pest dat in 1664 in het Latijn is gepubliceerd door IJsbrand van Diemerbroeck (1609-1674) met een uitvoerige inleiding van de vertaler, A.H.M. (Toon) Kerkhoff, emeritus hoogleraar Publieke Gezondheid aan de TU Twente.

Van Diemerbroeck was stadsarts in Nijmegen toen daar in 1635 de pestepidemie uitbrak waaraan meer dan een derde van de inwoners stierf. Daaraan zijn de tientallen ziektegeschiedenissen ontleend die een beeld geven van de praktijk van het medisch handelen en denken in het midden van de zeventiende eeuw. Dit maakte juist in die dagen een belangrijke verandering door, waarbij eeuwenoude antieke opvattingen het veld moesten ruimen voor nieuwe natuurwetenschappelijke beginselen. Een groot deel is gewijd aan preventie met aanbevelingen voor overheden, maar ook worden standpunten van andere auteurs besproken. Van Diemerbroeck was hoogleraar te Utrecht toen het boek verscheen; meer dan 100 jaar later is het nog in het Engels vertaald wat de betekenis van het werk in die tijd illustreert. Doordat de oorspronkelijke tekst in goed eigentijds Nederlands is vertaald, is de lezer getuige van een fascinerende denk- en deugdenwereld van ruim drie eeuwen terug. In zijn inleiding beschrijft de vertaler deze maatschappelijke en medische context vanuit ons tijdsperspectief waardoor een indringend beeld ontstaat van een tijd waarin men moest leven met de voortdurende dreiging van een dodelijke ziekten.

Aanbeveling

Een must voor ieder die geïnteresseerd is in de geschiedenis van de (sociale) geneeskunde van de 17e eeuw.

Gerelateerde artikelen

Reacties