De praktijk van systematische reviews. VII. Het combineren van de resultaten van observationele onderzoeken

Klinische praktijk
M.P.A. Zeegers
S.H. Heisterkamp
P.J. Kostense
D.A.W.M. van der Windt
R.J.P.M. Scholten
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2000;144:1393-7
Abstract

Samenvatting

- Door het uitvoeren van een systematische review van observationele onderzoeken kan inzicht worden verkregen in de stand van zaken ten aanzien van etiologische vraagstellingen.

- Door verschillen in onderzoeksopzet en analyse bestaat doorgaans veel variabiliteit tussen observationele onderzoeken.

- Voordat met het samenvoegen van gegevens uit dit type onderzoek kan worden begonnen, moeten de gegevens uit de afzonderlijke onderzoeken eerst vergelijkbaar gemaakt worden.

- Hierbij dient onder meer rekening gehouden te worden met de operationalisatie van blootstelling en ziekte en met de wijze van correctie voor ‘confounding’.

- Er kan op drie manieren omgegaan worden met variabiliteit tussen onderzoeken: variabiliteit negeren (‘fixed effects’-model), verdisconteren (‘random effects’-model) of exploreren (metaregressie).

- Op basis van statistische, methodologische en klinische overwegingen wordt bepaald of het combineren van gegevens uit observationeel onderzoek zinvol is. Dezelfde overwegingen gelden voor de keuze van de benadering.

Auteursinformatie

Universiteit Maastricht, Faculteit der Gezondheidswetenschappen, capaciteitsgroep Epidemiologie, Postbus 616, 6200 MD Maastricht.

M.P.A.Zeegers, epidemioloog-gezondheidswetenschapper.

Academisch Medisch Centrum, Faculteit der Geneeskunde, afd. Klinische Epidemiologie en Biostatistiek, Amsterdam.

Dr.S.H.Heisterkamp, statisticus.

Vrije Universiteit, faculteit der Geneeskunde, Amsterdam.

Afd. Klinische Epidemiologie en Biostatistiek: dr.P.J.Kostense, epidemioloog-statisticus.

Instituut voor Extramuraal Geneeskundig Onderzoek: dr.D.A.W.M. van der Windt, epidemioloog; dr.R.J.P.M.Scholten, arts-epidemioloog.

Contact M.P.A.Zeegers (mpa.zeegers@epid.unimaas.nl)

Heb je nog vragen na het lezen van dit artikel?
Check onze AI-tool en verbaas je over de antwoorden.
ASK NTVG

Ook interessant

Reacties