Complexiteit van ziekten

Een moderne visie in tijden van vergrijzing en multimorbiditeit
Klinische praktijk
Marcel G.M. Olde Rikkert
Paul P.M. van Zuijlen
Marinus de Kleuver
Ariëtte van Reekum
Alfons G. Hoekstra
Peter M.A. Sloot
Citeer dit artikel als: Ned Tijdschr Geneeskd. 2019;163:D3970
Abstract

Samenvatting

  • De complexiteit van de patiëntenzorg neemt snel toe doordat het aantal patiënten met complexe multimorbiditeit toeneemt.
  • Niet alleen de patiënt als geheel, maar ook de netwerken van organen, weefsels en cellen zijn een complex adaptief systeem (CAS).
  • Een CAS wordt gedefinieerd als een netwerk van meerdere onderdelen (‘agents’) met veel onderlinge terugkoppelingsrelaties, waartussen een circulaire causaliteit bestaat; de voorspelbaarheid van een CAS is per definitie beperkt.
  • De huidige richtlijnen en de evidencebased geneeskunde gaan echter uit van voorspelbaarheid van ziekte en van medische interventies die daarop gericht zijn.
  • De hersenen van een arts vormen een complex neuraal netwerk dat veel beter kan omgaan met complexe situaties dan een richtlijn.
  • De arts krijgt bovendien in de nabije toekomst hulp van geavanceerde computersimulatiemodellen die betere diagnostische analyses doen op basis van gedetailleerdere fenotypering en die mogelijke ziektebelopen en behandeluitkomsten accurater kunnen voorspellen.

Auteursinformatie

Contact Radboudumc, Nijmegen. Afd. Geriatrie: prof.dr. M.G.M. Olde Rikkert, klinisch geriater

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: er zijn mogelijke belangen gemeld bij dit artikel. ICMJE-formulieren met de belangenverklaring van de auteurs zijn online beschikbaar bij dit artikel.

Verantwoording

Dr. Marianne van Iersel, klinisch geriater, en dr. Jaap Deinum, internist, beiden werkzaam in het Radboudumc, gaven commentaar op een eerdere versie van dit manuscript. Evi Olde Rikkert, MA, ontwikkelde eerdere versies van de figuren.

Auteur Belangenverstrengeling
Marcel G.M. Olde Rikkert ICMJE-formulier
Paul P.M. van Zuijlen ICMJE-formulier
Marinus de Kleuver ICMJE-formulier
Ariëtte van Reekum ICMJE-formulier
Alfons G. Hoekstra ICMJE-formulier
Peter M.A. Sloot ICMJE-formulier

Reacties