Vertrouwen in conservatieve behandeling van knie- en heupartrose

Onderzoek
Joost Zaat
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2016;160:D299
Download PDF

Waarom dit onderzoek?

De eerste stap bij patiënten met knie- en heupartrose is conservatieve behandeling. Pas als een adequate conservatieve behandeling niet helpt, is chirurgisch ingrijpen wenselijk. In de praktijk zou het moeilijk zijn om conservatief te behandelen en zouden veel patiënten in de eerste lijn niet lang genoeg en niet adequaat behandeld worden. Conservatieve behandelingen zijn: uitleg, leefstijlveranderingen, afvallen, pijnstilling en fysiotherapie.

Onderzoeksvraag

Wat zijn volgens patiënten en orthopedisch chirurgen de factoren die het volgen van een conservatieve behandeling bevorderen of in de weg zitten?

Hoe werd dit onderzocht?

In kwalitatief onderzoek werden bij zowel patiënten als orthopeden belemmerende en bevorderende factoren geïdentificeerd. Op basis daarvan voerden de onderzoekers een internetonderzoek uit onder 195 patiënten die niet langer dan een jaar geleden een heup- of knieprothese hadden gehad of die deze heel binnenkort zouden krijgen. Ze stuurden verder de vragenlijst naar 482 orthopeden van wie ze een e-mailadres hadden.

Belangrijkste resultaten

De respons bij de patiënten was 93%, bij de orthopeden lag dat lager (36%). Orthopeden die geloofden in pijnstilling met paracetamol en NSAID’s schreven deze middelen vaker voor; als ze het idee hadden dat fysiotherapie toch niet effectief was bij knie- of heupartrose, stuurden ze patiënten aanzienlijk minder vaak naar de fysiotherapeut (OR: 0,43). Goede contacten met een obesitaskliniek of duidelijkheid over wat de patiënt bij de fysiotherapeut doet bevorderde juist het verwijzen naar deze paramedici (OR: respectievelijk 4,12 en 2,42). Bij patiënten waren eigen ervaringen of die van naasten belangrijk voor wat er gebeurde. Een advies van naasten om te blijven bewegen leidde tot meer conservatieve behandelingen.

Consequenties voor de praktijk

Het grote aantal bevorderende en belemmerende factoren maakt de vertaling naar de dagelijkse praktijk lastig. Richtlijnen, omgeving en geloof in behandelingen spelen – zoals in de hele geneeskunde – een belangrijke rol bij behandelvoorstellen. Uiteindelijk gaat het om voldoende tijd om individueel uit te leggen wat de voor- en nadelen van alle behandelopties zijn. Dat begint al bij de huisarts en de fysiotherapeut. Na een verwijzing kan de orthopeed die uitleg zeker nog wel een keer herhalen. Misschien kan die nieuwe heup of knie dan nog even worden uitgesteld.

Literatuur
  1. Hofstede SN, et al. Barriers and facilitators associated with non-surgical treatment use for osteoarthitis patients in orthopaedic practice. Plos One. 2016;11:e0147406. Medlinedoi: 10.1371/journal.pone.0147406

Auteursinformatie

Contact (j.zaat@ntvg.nl)

Orthopeed behandelt ook met woorden

Gerelateerde artikelen

Reacties