Proatherogene veranderingen door hemodialyse; mogelijk een gevolg van bio-incompatibiliteit

- Chronic haemodialysis patients have a disproportionately high risk for developing cardiovascular disease, which can only in part be explained by known risk factors such as dyslipidaemia, hypertension, hyperhomocysteinemia, diabetes mellitus and chronic volume expansion.

- A possible cause is that the haemodialysis treatment itself contributes to the accelerated atherosclerosis, observed in these patients.

- Nowadays, atherosclerosis is considered an inflammatory process, mediated by a dysfunction of the vascular endothelium. As a result, blood cells adhere to the vascular surface and release a variety of vasoactive mediators, cytokines, growth factors and free radicals.

- Due to the contact between blood and dialyzer, humoral systems and cellular elements are stimulated, and this may be viewed as an inflammatory reaction. As a consequence of this, the vascular surface of haemodialysis patients is repeatedly exposed to the influences of cytokines, coagulation products, vasoactive mediators, stimulated leukocytes and thrombocytes, and oxidative stress.

- It is therefore conceivable that the haemodialysis treatment itself enhances the greatly increased cardiovascular risk in chronic haemodialysis patients.

Samenvatting

- Het risico op het krijgen van een cardiovasculaire aandoening is bij patiënten die chronische hemodialyse ondergaan sterk verhoogd. De aanwezigheid van bekende risicofactoren, zoals dyslipidemie, hypertensie, hyperhomocysteïnemie, diabetes mellitus en chronische overvulling kan dit gegeven maar ten dele verklaren.

- Een mogelijke oorzaak is dat hemodialysebehandeling zelf bijdraagt aan de versnelde atherosclerose bij deze patiënten.

- Atherosclerose wordt tegenwoordig beschouwd als een ontstekingsproces. Een disfunctie van het endotheel zou hieraan ten grondslag liggen. De combinatie van genoemde risicofactoren verandert de fysiologische eigenschappen van het endotheel, met als gevolg hechting van bloedplaatjes en leukocyten, waardoor verschillende vasoactieve mediatoren, cytokinen, zuurstofradicalen en groeifactoren vrijkomen.

- Door het contact tussen het bloed en de lichaamsvreemde kunstnier worden humorale systemen en cellulaire bloedelementen gestimuleerd, hetgeen eveneens te beschouwen is als een ontstekingsreactie. Als gevolg hiervan wordt het vaatoppervlak van hemodialysepatiënten bij herhaling blootgesteld aan de invloeden van cytokinen, stollingsproducten, vasoactieve mediatoren, gestimuleerde leukocyten en trombocyten, en oxidatieve stress.

- Het is aannemelijk dat de hemodialysebehandeling bijdraagt aan het sterk verhoogde cardiovasculaire risico van deze patiëntengroep.