Houdingsafhankelijke hoofdpijn door spontane intracraniële hypotensie

Klinische les
26-03-2021
Mirjam E. Belderbos, G.J. (Hans) Amelink, Jan Willem Dankbaar en F.H.H. (Cisca) Linn

Dames en Heren,

Hevige, houdingsafhankelijke hoofdpijn, die verergert bij overeind komen en vrijwel verdwijnt bij liggen, kan passen bij spontane intracraniële hypotensie. Herkenning van dit zeldzame ziektebeeld is nodig om de patiënt tijdig te verwijzen voor diagnostiek en behandeling. Wanneer moet u aan intracraniële hypotensie denken, en hoe ontstaat deze aandoening?

Het brein is omgeven door liquor cerebrospinalis. De liquor heeft diverse functies: ten eerste zorgt liquor ervoor dat ons brein ‘drijft’. Hierdoor is het beschermd tegen schokken en abrupte bewegingen van het hoofd. Ten tweede is liquor van belang voor het functioneren van een aantal hersenzenuwen, ons gehoor en ons evenwichtsorgaan.

Een te lage liquordruk (intracraniële hypotensie) kan leiden tot stoornissen in al deze functies, onder andere door neerwaartse verplaatsing van het brein en tractie op veneuze structuren en hersenzenuwen. Daarnaast leidt intracraniële hypotensie tot drukveranderingen in de perilymfe, die via het cochleaire aquaduct in directe verbinding staat met het liquorcompartiment. Het is kenmerkend voor patiënten met intracraniële hypotensie dat zij zich presenteren met ernstige, houdingsafhankelijke hoofdpijn. Daarnaast kunnen pijn in de nek, misselijkheid en braken, gehoor-, evenwicht- en visusstoornissen optreden.

Een te lage liquordruk is meestal het gevolg van een lumbale punctie, maar kan ook posttraumatisch of spontaan optreden. Spontane intracraniële hypotensie (SIH) ...

3 gratis NTvG-artikelen lezen? Maak een online account aan!

Registreer: 3 gratis artikelen

Al een NTvG-account? Log in

Alle artikelen direct lezen?

Abonneer:  €21,00 per maand

  • wekelijks het tijdschrift in de bus
  • online toegang tot nieuws en alle artikelen
  • toegang tot alle geaccrediteerde nascholing