Dames en Heren,
Erythema nodosum is een huidaandoening die gekenmerkt wordt door pijnlijke erythemateuze nodi en plaques, met name aan de scheenbenen. Erythema nodosum is bij uitstek een huidziekte die een breder vakgebied beslaat dan de dermatologie, gezien de multifactoriële genese. Daarom is kennis van dit ziektebeeld voor de praktiserende medicus van belang. Ter illustratie beschrijven wij in deze klinische les de casussen van 3 patiënten met verschillende oorzaken voor deze aandoening.
Patiënt A, een 20-jarige vrouw, had sinds een half jaar wisselend pijnlijke, rode huidafwijkingen aan de onderbenen. Wij zagen patiënte een week nadat zij zich bij haar huisarts had gemeld met deze klacht. Bijkomend had zij last van malaise, vermoeidheid en hoesten. De huisarts verwees haar direct naar de dermatoloog omdat de huidafwijkingen op de voorgrond stonden. De huisarts had geen aanvullend onderzoek verricht.
Patiënte gebruikte behalve orale anticonceptie (ethinylestradiol/levonorgestrel) geen medicijnen. Zij had een blanco voorgeschiedenis. Bij…
Mis erythema leprosum in de DD
Met spanning begon ik de klinische les "Erythema nodosum als reactiepatroon" te lezen en deze liep op bij het lezen van het klinisch beeld en beloop. De huidafwijkingen, zo wordt het beloop afgesloten, laten namelijk bij een getinte huid hyperpigmentaties na. Gauw ging ik naar de tabel met de differentiaal diagnose want stel dat zo'n gehyperpigmenteerde patiënt een vluchteling uit Afrika zou zijn. Teleurstelling, in deze lijst ontbreekt het erythema nodosum leprosum. De auteurs kennen waarschijnlijk niet het leerboek Manson's Tropical Diseases waar navolgende zin uit is overgenomen: "Erythema nodosum leprosum may be mistaken for other forms of erythema nodosum." Ook ontbreekt in hun tabel over de therapie het middel thalidomide. Gelukkig kan ik mijn teleurstelling over deze tekortkomingen sublimeren in deze reactie.