Ernstig parkinsonisme door metoclopramide

In this article, we present 3 women aged 73, 85 and 88 years who developed metoclopramide-induced parkinsonism. Shortly after starting metoclopramide, bradykinesia and rigidity developed in all 3 patients; tremor and postural instability in 2 of them. We discontinued the metoclopramide after 3-6 months; 2 of the patients had fully recovered 4-6 months later. The 3rd patient died from pneumonia, however, 2 months after discontinuation. Metoclopramide, a dopamine D2-antagonist, is a frequently prescribed anti-emetic drug; however, evidence of its efficacy is limited. In many patients, domperidone, another dopamine D2-antagonist, seems to be a better alternative. Movement disorders due to domperidone are uncommon, presumably because it does not cross the blood-brain barrier. It is likely that metoclopramide-induced parkinsonism is not uncommon; however, it is under-recognized. Risk factors are female sex, advanced age, diabetes mellitus and polypharmacy. Follow-up on patients using metoclopramide is advised.

Conflict of interest: none declared. Financial support: none declared.

Dames en Heren,

Parkinsonisme omvat alles wat op de ziekte van Parkinson lijkt inclusief de ziekte zelf. Het wordt gedefinieerd als een combinatie van enerzijds bradykinesie en anderzijds rigiditeit, rusttremor of houdingsinstabiliteit. In de afgelopen 2 jaar zagen wij 3 patiënten met ernstig parkinsonisme door gebruik van het anti-emeticum metoclopramide. Bij elk van hen was metoclopramide zonder herbeoordeling van de patiënt voorgeschreven en aangeleverd in een Baxter-rol of als ‘automatic tablet counting’(ATC)-medicatie.

Parkinsonisme als bijwerking van een geneesmiddel is goed behandelbaar, wordt vaak niet onderkend en komt waarschijnlijk veel vaker voor dan gedacht. In dit artikel brengen wij parkinsonisme als bijwerking van metoclopramide opnieuw onder de aandacht en zullen wij ingaan op de preventie hiervan.

Patiënt A, een 85-jarige vrouw, werd door de huisarts verwezen naar de polikliniek Neurologie, omdat zij in toenemende mate in haar eigen wereld zat en als een robot bewoog. Haar zoon vertelde dat sinds…