De epidemiologie van medische fouten: enkele methodologische kwesties

- Epidemiological research is needed to determine how many medical errors are made in hospitals.

- An estimation of error risk requires knowledge of the number of errors made and the total number of patients treated.

- But how do we define the term ‘error’? The outcome of a medical intervention alone is insufficient; the entire treatment process has to be taken into account.

- For the estimation of error, two different approaches are available: retrospective chart review or prospective ethnographic observation. Both methods should account for processes and outcomes.

- Both methods have their limitations and can produce measurement errors. In particular, the low reproducibility of the determination of error is worrisome.

- To achieve safer health care, emphasis should be placed on control of processes, rather than outcomes.

Ned Tijdschr Geneeskd 2005;149:2157-62

Samenvatting

- Om te weten hoeveel fouten artsen maken, is epidemiologisch onderzoek nodig.

- Het aantal geconstateerde fouten in relatie tot het aantal behandelde patiënten maakt een risicoschatting mogelijk.

- Een eerste vereiste voor een dergelijke studie is een goede eenduidige werkdefinitie van het begrip ‘fout’, maar die blijkt erg lastig: de afloop van een interventie alleen kan niet dienen als criterium; ook het uitgevoerde werkproces moet daarin meegenomen worden.

- De beschikbare observatiemethoden zijn retrospectief statusonderzoek en prospectieve participerende observatie, en deze dienen zowel proces- als uitkomsttoetsing te omvatten.

- De gehanteerde methoden blijken niet vrij van meetfouten en dat heeft gevolgen voor de interpretatie van de uitkomsten: de reproduceerbaarheid van het oordeel ‘fout’ en met name de vermijdbaarheid ervan blijkt beperkt.

- Bij het onderzoeken en bevorderen van de veiligheid zal het accent niet bij uitkomst-, maar bij procestoetsing moeten liggen.

Ned Tijdschr Geneeskd 2005;149:2157-62