Ziekenhuis in Arles
Open

Geschiedenis
24-12-2009
Hans Keeman

Op 19 februari 1888 reisde Vincent van Gogh vanuit Parijs naar de Provence: ‘Het lijkt me bijna onmogelijk om in Parijs te kunnen werken’. In Arles huurde hij een atelier en in de hoop zijn oude droom van een kunstenaarscollectief te kunnen verwezenlijken, nodigde hij Paul Gauguin uit om bij hem te komen wonen.

De heldere kleuren en het sterkere licht van de Provence inspireerden Vincent tot het maken van vele schilderijen met een uitgesproken persoonlijk accent. ‘Misschien, misschien ben ik dus op de goede weg en raakt mijn oog gewend aan de natuur hier’ schreef hij aan zijn broer Theo. Betrof zijn Parijse schilderwerk nog vele onderwerpen en technieken, in Arles ontwikkelde hij steeds meer zijn eigen stijl: een expressieve schilderwijze met rijke kleuren. In deze periode schilderde hij zijn zonnebloemen. ‘Ik ben aan het schilderen met het enthousiasme van een Marseillaan die bouillabaisse zit te eten, wat je niet zal verwonderen, wanneer het gaat om het schilderen van grote zonnebloemen’.

Pas in oktober 1888 kwam Gauguin in Arles. De schilders werkten 9 weken lang zij aan zij en voerden soms heftige discussies. Na verloop van tijd ontstonden er toch spanningen tussen de twee, die zo hoog opliepen dat Van Gogh Gauguin met een scheermes bedreigde tijdens een psychotische episode in december. Later sneed hij een stuk van zijn eigen linker oor af. Er volgde een opname in het ziekenhuis van Arles, dat hij in januari 1889 weer verliet. In deze periode heeft hij 2 schilderijen van het ziekenhuis gemaakt: 1 van de binnenplaats en 1 van een ziekenzaal. Ongetwijfeld schilderde hij deze ter plekke, omdat Van Gogh er niet van hield ‘uit het hoofd’ te schilderen. Dat was ook één van de punten van zijn verschil van mening met Gauguin.

Kaufmann en Wildegans stelden onlangs dat niet van Gogh zelf een stuk van zijn oor sneed maar dat Gauguin dit deed, waarover zij beiden het zwijgen zouden hebben gedaan.1 Deze visie wordt door experts van het van Gogh Museum niet gedeeld.

Literatuur

  1. Kaufmann H, Wildegans R. Van Goghs Ohr, Paul Gauguin und der Pakt des Schweigens, 2009. Osburg Verlag.