Revalideren na beroerte: vooral tijd uitzitten

Revalideren na beroerte: vooral tijd uitzitten
Esther van Osselen
Citeer dit artikel als: Ned Tijdschr Geneeskd. 2009;153:C352

Oudere patiënten die na een beroerte revalideren in een verpleeghuis zijn dagelijks ongeveer een uur en drie kwartier bezig met therapeutische activiteiten. Bijna de helft van deze tijd brengen zij door met een verpleegkundige. Fysiotherapeuten komen met een kleine twintig minuten per dag op de tweede plaats. Het grootste deel van de dag – zo’n vijf uur – gaat echter verloren aan wachten, zonder interactie of contact met anderen.

Dat concluderen verplegingswetenschappers Marleen Huijben-Schoenmakers, Claudia Gamel en Thóra Hafsteinsdóttir uit een kleine observationele studie in het Roosendaalse verpleeghuis Wiekendael (Clin Rehabil. doi:10.1177/0269215509341526).

Zij volgden 17 patiënten met een gemiddelde leeftijd van 77 jaar gedurende 17 doordeweekse dagen. Volgens de Behavioural Mapping methode werd elke tien minuten geregistreerd waar de patiënt was, wat hij of zij deed, en of er sprake was van interactie met anderen.

Er werd minder tijd besteed aan therapie dan de auteurs op basis van eerder onderzoek hadden verwacht. Ongeveer 9% van de dag werd besteed aan fysiotherapie, logopedie en ergotherapie samen. Mogelijke verklaringen zijn volgens hen personeelstekorten in verpleeghuizen, de hoge leeftijd en co-morbiditeit van de patiënten en de chronische fase waarin de patiënten na het optreden van de beroerte verkeerden.

De auteurs pleiten voor intensievere trainingsprogramma’s. Eerder onderzoek en een systematische review waaraan Hafsteinsdóttir meeschreef, maakten immers duidelijk dat taakgerichte revalidatie nog tot een jaar na een beroerte kan bijdragen aan functieherstel. ‘De uitdaging is om de resultaten van wetenschappelijk onderzoek te integreren in de dagelijkse praktijk van revalidatie van CVA-patiënten tegen de achtergrond van personeelstekorten’, schrijven de auteurs. Het antwoord ligt volgens hen voornamelijk in opleiding en training om de nieuwe kennis op een effectieve en efficiënte manier toe te passen. Betere samenwerking tussen professionals en steun van het management van verpleeghuizen zijn daarvoor onontbeerlijk.

Reacties