Kankerspecialist twijfelt aan nut van borstkankerscreening.

Nieuws
J.B. Meijer van Putten
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 1995;139:1999-1
Download PDF

Kankerspecialist twijfelt aan nut van borstkankerscreening. – Tussen verschillende kankerspecialisten in Groot-Brittannië is een verhitte discussie ontstaan over het nut van screening op borstkanker. Prof. Michael Baum, chirurg in het Londense Royal Marsden Hospital en directeur van het Institute of Cancer Research, is naar aanleiding van dit debat zelfs opgestapt als lid van de Breast Cancer Screening Advisory Group van de National Health Service (NHS). Dat was, naar zijn zeggen, ‘to do the decent thing’. Baum zei de opvattingen van de commissie over het nut van screening niet meer te delen. Hij wilde de vrijheid om voor zijn eigen mening uit te komen (The Independent, 4 en 5 september).

Het debat is een reactie op een Canadeze metanalyse naar het rendement van de screening op borstkanker (Lancet 1995;346:29-32). Na analyse van de gegevens van 6 grote gerandomiseerde prospectieve onderzoeken concluderen de Canadezen dat screening op borstkanker de sterfte nauwelijks doet afnemen, terwijl de schade die ontstaat door angst, onzekerheid en onnodige behandelingen enorm is. Bovendien zijn aan screening hoge kosten verbonden.

Baum concludeerde naar aanleiding van dit artikel in een brief aan The Lancet (1995;346:436) dat de bestaande screeningscentra maar beter konden worden omgebouwd tot vrij toegankelijke, supergespecialiseerde klinieken voor vrouwen met symptomen van borstkanker. Baum: ‘Ik vind dat men in tijden waarin op de uitgaven voor het kankeronderzoek wordt bezuinigd, beter af is als de behandeling van borstkanker verbeterd wordt dan als er gescreend wordt.’ Hij schatte dat van iedere 1000 vrouwen die over een periode van 10 jaar gescreend zijn, daar vermoedelijk slechts 3 baat bij gehad hebben, terwijl een effectief behandelprogramma aan 100 op de 1000 patiënten ten goede komt.

Prof. Roger Blamey, de voorzitter van de National Co-ordination Group for Breast Screening, vindt dat Baum zich schuldig maakt aan het geven van onjuiste informatie aan het publiek. Screening zou de enige manier zijn om borstkanker bij vrouwen boven 50 jaar tijdig op het spoor te komen.

Weer een andere chirurg, prof. Gordon McVie, de wetenschappelijk directeur van de Cancer Research Campaign, is het echter met Baum eens. McVie: ‘We moeten ons afvragen of de afname in de sterfte door screening op borstkanker de miljoenen die erin gestopt worden wel waard is.’

Prof. Robert Mansell van de Universiteit van Wales in Cardiff, die zelf een gespecialiseerde borstkankerkliniek heeft opgezet, zegt daarentegen dat dit alleen mogelijk was dankzij de impulsen van het screeningsprogramma van de NHS. Hij vindt het nog te vroeg om die programma's te beoordelen.

Julietta Patnick, de nationale coördinator van het ‘Breast screening programme’ van de NHS, zegt dat de cijfers van de Canadese onderzoekers niet gelden voor de Britse situatie. Patnick: ‘Jaarlijks wordt er 27 miljoen pond besteed aan de opsporing van borstkanker. Daarmee worden 6000 kankers opgespoord bij vrouwen die denken dat zij gezond zijn. Deze kankers zijn zo klein dat de vrouwen ze zelf niet kunnen ontdekken. Zij worden nu in een vroeger stadium behandeld met een minder radicale ingreep en zij hebben een grotere kans op een volledig herstel. Als we met 27 miljoen pond 1250 levens redden, is dat het best waard.’

Gerelateerde artikelen

Reacties