Het is even over twaalf en ik kijk naar het witte plafond vanuit mijn ziekenhuisbed. Buiten is het net zo wit en alles is bedekt met sneeuw, inclusief de treinen en de rails van het openbaar vervoer. Met een schuin oog op de klok besloot ik eerder vanavond eieren voor mijn geld te kiezen, en hier te blijven. Verpleegkundigen van de afdeling maakten een bedje op met lieve knipogen van lekkere zeep, een schone pyjama en een kussen in de vorm van een hart boven mijn bed. Ik mag een nachtje blijven slapen op de verpleegafdeling.
Ik denk aan mijn patiënten op slechts een paar kamers afstand. Waar de maatschappij in een sneeuwstorm aanpassingsvermogen moet tonen, wordt juist deze eigenschap bij mijn patiënten keer op keer op de proef gesteld. Hoe zou het zijn om plotseling hier terecht te komen? En plannen alsmaar te moeten wijzigen, het hele ritme van thuis los te moeten laten? En alles, terwijl de avond valt en er vragen uit het diepste gedeelte van je zijn komen.
‘Er is bij patiënten één overkoepelend thema: regie’
Voor iedere patiënt zullen die vragen anders zijn. Maar ik denk dat er één overkoepelend thema is: regie. Waar is je regie als je van afdeling naar afdeling wordt verplaatst? Als er een ziekte zich aan je opdringt zonder aankondiging? Als er dilemma’s worden voorgelegd uit een voor jou onbekende wereld? Als arts hebben we vaak een plan, creëren we overzicht, berekenen we kansen. Maar voor het individu blijft de onzekerheid bestaan.
Tijdens een ziekenhuisopname zijn er ook kleinere onzekerheden. Zo leerde ik van een verpleegkundige afgelopen week iets moois. Na zelf opgenomen te zijn geweest, wist die persoon hoe onzekerheid en afhankelijkheid kan voelen. Hoe minuten kunnen voelen als uren, en uren kunnen als dagen. En hoe de onzekerheid zelfs kan zitten in de opmerking: ‘Ik kom zo bij u terug’. Zo? Wat is zo? En wat als ik voor die ongedefinieerde ‘zo’ mijn vragen en zorgen heb? Die verpleegkundige probeerde vanaf toen wat regie terug te geven door concreter te worden: ‘Zal ik over een uur bij u terugkomen?’
Waar ik juist flexibiliteit wil behouden en geen valse beloften probeer te maken, zet het mij toch aan het denken. Het gaat over regie teruggeven, afspraken maken met elkaar in gelijkheid en je kunnen verplaatsen in de andere kant. De storm gaat er niet door liggen en het pad blijft glad, maar een laagje zout geeft wel net dat beetje grip om het te kunnen bewandelen.
Anna Huisman, coassistent, heeft een passie voor schrijven en deelt via dit column haar visie en ervaring over de veranderende zorg, onderzoek en onderwijs.