Medicamenteuze behandeling van prostaatcarcinoom

Abstract
J.A. Witjes
F.M.J. Debruyne
Citeren

Samenvatting

– De basis van de medicamenteuze behandeling van prostaatcarcinoom is het remmen van het effect van testosteron op de prostaat. Chirurgische castratie is ook in 1997 nog de gouden standaard; die reduceert de hoeveelheid circulerend testosteron met ongeveer 90 en de concentratie van dihydrotestosteron (de werkzame metaboliet) met 60.

– In de jaren 80 zijn analoga van luteïniserend-hormoon-‘releasing’ hormoon (LHRH) geïntroduceerd (waardoor de psychologische effecten van een castratie worden omzeild), die na een initiële stimulatie van de testosteronproductie (de zogenaamde ‘flare-up’) na ongeveer 3 weken een castratieniveau geven.

– Recentelijk zijn (niet-steroïde) antiandrogenen in de belangstelling gekomen, competitieve inhibitors van dihydrotestosteron op receptorniveau. Ook zijn er medicamenten die de omzetting van testosteron in dihydrotestosteron remmen (5α-reductaseremmers).

– Niet-steroïde antiandrogenen en 50α-reductaseremmers veroorzaken geen daling van de testosteronspiegel, waardoor de castratiebijwerkingen zoals libido- en energieverlies minder voorkomen.

– Combinatie van (chemische) castratie en antiandrogenen wordt ‘maximale androgeenblokkade’ genoemd. Deze behandeling heeft beperkte additionele waarde in verhouding tot de bijwerkingen en de kosten.

– Een nieuwe behandelvorm is intermitterende androgeenblokkade. Hiermee zou de groei van hormoonongevoelige cellen in de prostaat, welke ais oorzaak worden beschouwd van de uiteindelijke slechte prognose, langer uitgesteld kunnen worden met reductie van bijwerkingen en kosten.

– De rol van imidazolen is nog in onderzoek; die van cytotoxische medicijnen is voornamelijk palliatief.

Auteursinformatie

Academisch Ziekenhuis, afd. Urologie, Postbus 9101, 6500 HB Nijmegen.

Dr.J.A.Witjes en prof.dr.F.M.J.Debruyne, urologen.

Contact dr.J.A.Witjes

Ook interessant

Reacties

Gratis Ask NTVG uitproberen?

Maak met 2 klikken een gratis account aan

Account aanmaken

Heb je al een account of een abonnement? Inloggen

Altijd toegang tot alle publicaties van het NTVG?

Abonneer vandaag nog!

Online toegang tot alle artikelen
Gepersonaliseerde alerts voor artikelen en dossiers
Artikelen voor opleiding en nascholing mét geaccrediteerde toetsen
Onbeperkt luisteren naar de NTVG-podcast
Antwoorden op al je vragen via de AI-toepassing 'Ask NTVG'

Neem het digitaal ntvg abonnement

€ 15,93 per maand!

Ik wil digitaal
NTVG nummer 2 2026
NTVG nummer 3 2026
NTVG nummer 4 2026