Weinig activistisch optreden
Open

Redactioneel
16-05-2019
Pieter van Eijsden

Elke onderneming begint met bevlogen, creatieve pioniers. Daarna houdt het pionieren meestal op, want om door te groeien zijn andere menstypes noodzakelijk, zoals de regelneef en de verkoper. Zij voelen zich misschien minder verbonden met het product, maar weten wel hoe een salarisadministratie werkt en hoe zij social media kunnen inzetten. Deze twee groepen hebben elkaar nodig, maar daaronder schuilt ook een onvermijdelijke strijd om het hart van de organisatie. We zien dit bij Apple, Tesla, in elk ziekenhuis en ook in elke goededoelenorganisatie.

Om voorbij het dubbeltjesniveau van de collectebus te komen is een organisatie met slagkracht nodig (D4009). KWF en de Hartstichting hebben zeker slagkracht weten te ontwikkelen, maar daarvoor is wel een complexe en ook kostbare organisatie nodig. Ze zijn daarvoor ook verstrengeld geraakt met wat men waarschijnlijk ‘stakeholders’ noemt: overheid en grote donateurs. Om de inkomsten op peil te houden moeten KWF en Hartstichting steeds politieker en mediageiler opereren. Er is daardoor een groot gevaar dat wat scoort, voorrang krijgt op wat noodzakelijk is. Dat zien we bijvoorbeeld terug in een sterke voorkeur voor etiologisch onderzoek van onduidelijke klinische waarde, maar met een goede kans op een mooie publicatie en een gegarandeerd baanbrekend persbericht. En de vraag of zij mee wilden doen aan de rechtszaak tegen de tabaksindustrie kreeg hierdoor een complexe politieke lading.

Maar ik begrijp dat er in die organisaties geworsteld moet worden tussen de activisten en de realisten. De lakmoesproef voor een organisatie is wat mij betreft uiteindelijk hoe ze in die worsteling omgaan met de bevlogen activisten die er met hart en ziel en voor de kern van de zaak in zitten. Dat de twee grote voortrekkers van het enige onderwerp dat er echt toe doet in de kankerwereld – ROKEN! – door de directeur van de KWF uit de Alliantie Nederland Rookvrij werden gezet, is een veeg teken. Dat het was vanwege ‘te activistisch optreden’ duidt op complete disconnectie met je eigen bestaansrecht.