Waar zijn de bewijzen dat het mediterrane dieet werkt?

Een fles olijfolie staat naast een schaaltje olijven.
Martijn B. Katan
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2023;167:D7046
Abstract

‘Het mediterrane dieet’ roept associaties op met groenten, fruit, vis, olijfolie, rode wijn en krasse bejaarden. Een aantrekkelijk beeld om aan hartpatiënten voor te houden. Maar hoe goed zijn de bewijzen dat dit dieet werkt? En welke bestanddelen zouden daarvoor dan verantwoordelijk zijn?

Wat voor nieuwe aanbevelingen voor hartpatiënten impliceert een mediterraan dieet? ‘Meer groenten en fruit eten’ geldt al sinds jaar en dag als standaard aanbeveling voor gezonde voeding. Rode wijn moeten we niet aanbevelen; alcohol is ook bij matig gebruik schadelijk.1 Of we meer vis moeten aanbevelen, is onzeker; de omega-3-vetzuren uit vis hebben in klinische trials weinig of geen effect op hart- en vaatziekten.2 Het mediterrane dieet komt dus vooral neer op de standaard aanbevelingen voor gezonde voeding, plús olijfolie.

Diverse vetbronnen

Is olijfolie de beste vetbron voor het verlagen van het risico op hart- en vaatziekten? Als het wordt gegeten in plaats van verzadigde vetten uit kaas, vlees en palmvet (‘palmolie’), wordt het LDL-cholesterol in het bloed en daarmee het risico op een hartinfarct verlaagd. Maar zonnebloem-, soja- en maisolie verlagen het LDL-cholesterol sterker, dankzij hun meervoudig onverzadigde vetzuren.3 Het effect van deze plantaardige oliën op…

Auteursinformatie

Vrije Universiteit Amsterdam, afd. Gezondheidswetenschappen, Amsterdam: prof.dr. M.B. Katan, biochemicus en voedingskundige.

Contact M.B. Katan (m.katan@vu.nl)

Belangenverstrengeling

Belangenconflict en financiële ondersteuning: geen gemeld.

Auteur Belangenverstrengeling
Martijn B. Katan ICMJE-formulier
Mediterraan of vetarm dieet tegen hart-vaatziekten?
Dit artikel is gepubliceerd in het dossier
Public Health
Dit artikel wordt besproken inMediterraan dieet, kankergenen en een snerpend geluid

Gerelateerde artikelen

Reacties