Cytisine effectieve rookstophulp in placebostudie

Cytisine effectieve rookstophulp in placebostudie
Open

Nieuws
24-10-2011
Lucas Mevius

Het goedkope middel cytisine is effectief bij de behandeling van stoppen met roken. Die conclusie trekken Robert West et al. in NEJM (2011;365:1193-200).

Cytisine, afkomstig uit zaden van de goudenregen, is een nicotinereceptoragonist en kwam in 1964 voor het eerst op de markt in Bulgarije als hulpmiddel bij stoppen met roken. Tegenwoordig is het middel in Polen en Rusland nog steeds ‘over de toonbank’ verkrijgbaar. Cytisine heeft een ongebruikelijke ontwikkelingsgeschiedenis. Preklinische studies naar de optimale dosering en grote trials die voldoen aan de huidige regelgeving zijn nooit uitgevoerd.

Daarom beoordeelden West en collega’s werkzaamheid en veiligheid van cytisine in een gecentraliseerde, gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studie.

740 rokers (> 10 sigaretten per dag) kregen óf 25 dagen placebo óf 25 dagen cytisine. Beide groepen kregen tijdens het onderzoek een minimale hoeveelheid adviezen mee. De fabrikant van cytisine, Sopharma, verstrekte het middel en de bijbehorende placebo’s kosteloos. De producent nam eveneens de randomisatie voor haar rekening.

Na 12 maanden follow-up was 8,4% (n = 31) van de cytisine- en 2,4% (n = 9) van de placebogroep succesvol gestopt met roken. Dit betekende dat zij in de laatste 6 maanden minder dan 5 sigaretten rookten (geverifieerd met koolmonoxidebepalingen van uitgeademde lucht). In de laatste follow-upweek rookte 13,2% (n = 49) van de cytisine- en 7,3% (n = 27) van de placebogebruikers geen enkele sigaret. In de cytisinegroep (13,8%; n = 51) kwamen meer maag-darmbijwerkingen voor dan in de placebogroep (8,1%; n = 30).

De auteurs denken dat cytisine in combinatie met intensieve gedragsondersteuning nog meer stoppers oplevert. Bovendien was de behandelperiode slechts 4 weken. Omdat cytisine goedkoper is dan andere farmacotherapieën – een behandelkuur kost in Polen 15 en in Rusland 6 dollar – lijkt cytisine een aantrekkelijke behandeloptie voor alle rokers in de wereld.

Volgens West was een placebogecontroleerde trial nodig om het middel op de markt te krijgen. ‘Het is niet voldoende om te laten zien hoe cytisine het doet in vergelijking met varenicline of nicotinevervangende therapie. Dat is uiteraard wel de volgende, voor de hand liggende vraag. Ik geloof echter dat er nu al genoeg bewijs is voor het op de markt brengen van cytisine in landen waar betaalbare hulp bij stoppen met roken hard nodig is.’