Huwelijk beschermt tegen dementie
Open

In het kort
30-09-2009
Wiesje M. van der Flier en Philip Scheltens

Waarom dit onderzoek?

Eerdere onderzoeken hebben gesuggereerd dat aspecten van levensstijl (e.g. opleiding, fysieke activiteit, mentale inspanning, sociaal netwerk) beschermen tegen dementie.

Onderzoeksvraag

Is er een verband tussen huwelijkse staat op middelbare leeftijd en cognitieve achteruitgang op latere leeftijd?1

Hoe werd dit onderzocht?

Finse onderzoekers voerden een prospectieve cohortstudie uit, waarbij deelnemers gemiddeld 21 jaar werden gevolgd. Belangrijkste uitkomstmaat was ziekte van Alzheimer.

Belangrijkste resultaten

Deelnemers zonder partner hadden een drievoudig verhoogd risico op de ziekte van Alzheimer ten opzichte van deelnemers mét een partner. Het risico was het hoogst voor deelnemers wiens partner was overleden; zij hadden een ruim 7 maal verhoogd risico. Vervolgens werd de analyse gestratificeerd naar Apolipoproteine E e4 status, een belangrijke risicofactor voor de ziekte van Alzheimer. Deelnemers zonder partner die bovendien het risico-allel e4 hadden, hadden een sterk verhoogd risico op de ziekte van Alzheimer (figuur).

Consequenties voor de praktijk

Gehuwde deelnemers hebben het laagste risico op de ziekte van Alzheimer. Deelnemers wiens partner is overleden hebben het hoogste risico, met name wanneer zij beschikken over het risicogen Apolipoproteine E e4. De resultaten nodigen uit tot speculeren dat een psychosociaal trauma zoals het verliezen van een partner, de impact van een bestaande genetische kwetsbaarheid verder versterkt. Voor de praktijk betekent dit dat interventies gericht op het voorkómen van de ziekte van Alzheimer zich zouden moeten richten op patiënten die hun partner verloren hebben. Uit het onderzoek is niet af te leiden of het vinden van een nieuwe partner heilzaam is ter voorkoming van de ziekte van Alzheimer.

Literatuur

  1. Hakansson K, Rovio S,Helkala EL, Vilska AR, Winblad B, Soininen H, Nissinen A, Mohammed AH, Kivipelto M. Association between mid-life marital status and cognitive function in later live: population based cohort study.