Een meisje met bruine huiduitslag in de hals

Wat is de diagnose?
Simone van der Velden
Francoise van Neer
Citeer dit artikel als
Ned Tijdschr Geneeskd. 2013;157:A6326
Abstract
Download PDF

artikel

Casus

Een 12-jarig meisje bezocht de polikliniek Dermatologie vanwege jeukende bruine huiduitslag in de hals en in de navel sinds een jaar. Zij gebruikte geen parfum. Er was sprake van een normale hygiëne; zij douchte eenmaal per dag. De klachten werden niet geluxeerd door blootstelling aan zonlicht. Bij lichamelijk onderzoek zagen wij multipele confluerende, reticulaire, bruine plaques (figuur a). Aanvankelijk dachten wij dat patiënte een constitutioneel eczeem had. Wij behandelden haar met triamcinolonacetonidezalf 0,1%; dat had tijdelijk goed resultaat. Patiënte ontwikkelde echter kleine papels na het gebruik van de glucocorticosteroïdzalf. De oorspronkelijke huiduitslag recidiveerde, wat constitutioneel eczeem minder waarschijnlijk maakte. In onze differentiaaldiagnose stonden phaeoderma, acanthosis nigricans, syndroom van Gougerot-Carteaud en berlock-dermatitis. Wij heroverwogen de diagnose en namen een huidbiopt. Histologisch onderzoek toonde enkel prominente hyperkeratose, waardoor wij dachten aan de diagnose ‘phaeoderma’. Wij reinigden de huid poliklinisch met 70% alcohol. De huidafwijkingen verdwenen volledig en daarmee was de diagnose bevestigd (figuur b). Patiënte kreeg het advies om in geval van terugkerende phaeoderma zelf met alcohol de huid te reinigen. Wij zagen haar niet terug voor poliklinische controle.

Phaeoderma, ook wel ‘terra firma-forme dermatose’ genoemd, wordt gekenmerkt door bruine – ‘phaios’ – huidplaques bij patiënten met een normale hygiëne. Door een gestoorde exfoliatie ontstaan er compacte adhesieve vuildeeltjes op de huid die niet afwasbaar zijn met water en zeep maar wel met alcohol. Dit verschijnsel is pathognomonisch voor phaeoderma. Het reinigen is eenvoudig uit te voeren in de spreekkamer en maakt aanvullend onderzoek zoals een biopt overbodig.

Figuur 1

Diagnose

Phaeoderma.

Auteursinformatie

Amphia Ziekenhuis, afd. Dermatologie, Breda.

Drs. S.K. van der Velden, anios dermatologie; drs. F.J.M.A. van Neer, dermatoloog.

Contact drs. S.K. van der Velden (simonevandervelden@hotmail.com)

Verantwoording

Belangenconflict en financiële ondersteuning: geen gemeld.
Aanvaard op 1 juli 2013

Auteur Belangenverstrengeling
Simone van der Velden ICMJE-formulier
Francoise van Neer ICMJE-formulier
Heb je nog vragen na het lezen van dit artikel?
Check onze AI-tool en verbaas je over de antwoorden.
ASK NTVG

Ook interessant

Reacties