De rol van prasteron (dehydro-epiandrosteron) in substitutietherapie bij bijnierschorsinsufficiëntie

- Prasterone (dehydroepiandrosterone; DHEA) is a steroid hormone from the adrenal cortex with weak androgenic properties.

- It can be converted into stronger acting steroids with both androgenic and oestrogenic properties. DHEA also appears to have an affinity with certain receptors in the brain and can act as a neurosteroid.

- Patients with primary or secondary adrenocortical insufficiency exhibit a marked decrease in DHEA production and the added value of DHEA replacement in these patients has been investigated in three recently published trials.

- With a daily dose of 50 mg DHEA, the plasma levels of DHEAS (the sulphate of DHEA) increase to levels within the normal range and beneficial effects have been demonstrated for several psychological parameters such as mood, fatigue, general well-being and sexual function.

- The androgenic side effects on skin and hair appear to be both moderate and acceptable.

- For patients with adrenocortical insufficiency who function suboptimally despite adequate replacement therapy with glucocorticosteroids and (if indicated) mineralocorticosteroids, these results would seem to justify treatment with a replacement dose of DHEA.

Samenvatting

- Prasteron (dehydro-epiandrosteron (DHEA)) is een steroïdhormoon uit de bijnierschors met een zwak androgene werking.

- Het kan omgezet worden in sterker werkende steroïden met zowel androgene als oestrogene eigenschappen. Tevens zijn er aanwijzingen dat DHEA affiniteit vertoont voor een aantal receptoren in de hersenen en functioneert als neurosteroïd.

- De productie van DHEA is sterk verlaagd bij patiënten met primaire of secundaire bijnierschorsinsufficiëntie en recentelijk zijn 3 onderzoeken gepubliceerd naar de toegevoegde waarde van substitutie met DHEA bij deze patiënten.

- Met een dagdosis van 50 mg DHEA gedurende 3-4 maanden worden plasmaconcentraties van DHEAS (het sulfaat van DHEA) bereikt die in het normale gebied liggen en zijn er gunstige effecten op enkele psychologische parameters, stemming, moeheid, algemeen welbevinden en seksuele functies.

- De androgene bijwerkingen op huid en beharing zijn in het algemeen gering en acceptabel.

- Op grond van deze resultaten lijkt het geven van een (proef)behandeling met DHEA aan patiënten met een bijnierschorsinsufficiëntie die niet optimaal functioneren, ondanks adequate substitutie met gluco- en eventueel mineralocorticosteroïden, verantwoord.