Acute metamorfopsie bij ouderen vraagt om snel handelen
ToetsOpen

Klinische les
01-07-2019
Eveline Kersten, Carel B. Hoyng en Jan E.E. Keunen

Dames en Heren,

Natte leeftijdsgebonden maculadegeneratie is een belangrijke oorzaak van slechtziendheid op oudere leeftijd in de westerse wereld en heeft een negatieve invloed op de kwaliteit van leven. Het doel van dit artikel is het belang van vroegtijdige herkenning en tijdige behandeling van deze veelvoorkomende oogaandoening te verduidelijken.

Reacties (2)

Inloggen om een reactie te plaatsen
Leo Monnens
16-07-2019 12:49

natte maculadegeneratie bij ouderen

Ik heb geen twijfel over de deskundigheid van de schrijvers,maar heb toch  twee types van bezwaren tegen hun artikel.

1. Verklaring van klinisch beeld/diagnostiek. Is er niet meer bekend over de vorming van de Drusen. Waarom een gele kleur? Na een beginfase ontstaat een droge of natte vorm. Wat bepaalt de keuze? Ernstiger commentaar: hoe ontstaat metamorfopsie-gaarne uitleg. De lezer moet dit begrijpen. Hoe werkt anti-VEGF medicatie.In de nefrologie is VEGF inhibitie de oorzaak van Thrombotic microangiopathy [zie ook Song d,Ueda Am J Pathol 2019;189:826-838].

2 Verantwoord medisch handelen bij Patient B. Op verschillende plaatsen en ook in de titel van het artikel wordt gesteld dat snel handelen van het grootste belang is. Bij patient B .Een 86-jarige  vrouw  met snel visus verlies, kan na 2 weken bij de huisarts terecht [is dat een huisarts?] en na doorverwijzen na 3 weken terecht bij de oogarts [wat zijn dat voor oogartsen, hopelijk niet de schrijvers van dit artikel]. Werd dan meteen de behandling gestart of moest het niet eerst in een schema gepast.? Deze vrouw is slecht behandeld. Ook de redactie van het tijdschrift  dient hierop te reageren 

Leo Monnens, emeritus hoogleraar kindergeneeskunde, Radboud UMC

Jan E.E. Keunen
08-08-2019 16:02

Drusen

Dag collega Monnens,

Drusen zijn gelig omdat ze bestaan uit lipiden (cholesterol) en proteinen (met name lipoproteinen). Over de vorming van drusen is veel bekend, evenals over het ontstaan van een droge of natte vorm van leeftijdsgebonden maculadegeneratie en over de therapeutische werking van anti-VEGF. Terechte vragen; helaas past al die informatie niet binnen het format met een beperkt aantal woorden waarin een klinische les geschreven dient te worden.

Uw vraag over het ontstaan van metamorfopsie is terecht en achteraf gezien was het beter geweest dit in de klinische les explicieter toe te lichten. De oorzaak is multifactorieel: de beeldvertekening is het gevolg van een desorientatie van de fotoreceptoren (die tijdens het ziekteproces ontstaat door alteraties in de architectuur van de retina) en/of vochtophoping in de diepe lagen van de retina en/of door tractie vanuit de interface van de retina met glasvocht en/of door bindweefselvorming. Er zijn nog andere oorzaken mogelijk, die ik hier buiten beschouwing laat. 

De NTvG redactie heeft een ervaren oogarts gevraagd om voor het tijdschrift een breed overzicht van het ziektebeeld maculadegeneratie te schrijven, waarin ook de moderne behandelopties en de innovatieve behandelingen die in het verschiet liggen aan bod zullen komen. In dat artikel zullen al uw vragen uitvoerig aan de orde komen.

Het klopt dat patient B niet optimaal is behandeld; dit was de directe aanleiding om deze klinische les te schrijven en daarom is de nadruk vooral gelegd op het doorvragen naar metamorfopsie indien patienten klagen over 'minder goed zien'. Helaas is het zo dat in Europa en Noord-Amerika de 'patient delay' en de 'doctors delay' voor natte maculadegeneratie nog steeds veel te hoog is, terwijl het behandelresultaat juist afhankelijk is van de voortvarendheid waarmee de behandeling wordt ingesteld. Deze klinische les beoogt daarin verbetering te brengen. 

Veel dank voor uw vragen die deze klinische les in een optimale context plaatsen.

Jan Keunen, hoogleraar Oogheelkunde