Chronische pijn als gevolg van overgevoelige zenuwen kan misschien worden behandeld met een hoge dosis opioïden. Dat suggereert onderzoek met ratten gepubliceerd in Science (2012;335:235-8).

Het is bekend dat opioïden een pijnstillend effect hebben doordat zij binden aan de opioïdreceptoren op pijngeleidende C-zenuwvezels. Naast het dempen van het pijnsignaal zorgen de stoffen er ook voor dat de verbinding tussen 2 zenuwen, de synaps, tijdelijk wat minder hecht wordt. Opioïden hebben daarnaast echter nog een ander, weinig bestudeerd effect. Een kortdurende, hoge dosis kan leiden tot een verhoogde plasticiteit van de synaps. Ruth Drdla-Schutting (Medizinische Universität Wien, Oostenrijk) en collega’s onderzochten of dit effect van opioïden overgevoelige zenuwverbindingen tegen kan gaan, waarvan ook sprake is bij bepaalde vormen van chronische neurogene pijn.

Bij ratten waarbij zenuwverbindingen in het ruggenmerg overgevoelig waren gemaakt, leidde kortdurende toediening van een hoge dosis opioïden tot een blijvende afname van de overgevoeligheid. Toediening van een lage dosis opioïden leidde niet tot een blijvende afname. Wanneer de onderzoekers vlak achter elkaar 2 maal een hoge dosis toedienden, verdween de overgevoeligheid compleet.

Verdere aanwijzingen dat hoge dosis opioïden misschien effectief zijn bij de behandeling van chronische pijn, kwamen uit een experiment met ratten met hyperalgesie (een verhoogde gevoeligheid voor pijn) als gevolg van subcutane capsaïcine-injecties. Wanneer deze ratten met een hoge dosis opioïden werden behandeld, verminderde de hyperalgesie aanzienlijk.

De onderzoekers hopen dat de bevindingen leiden tot nieuwe strategieën om chronische pijn te behandelen en denken dat bij bepaalde van vormen van pijn opioïden de pijn kunnen genezen in plaats van alleen verzachten. Zij denken dat de toediening van opioïden mogelijk het geheugenspoor van pijn in het zenuwstelsel kan wissen.

(Bijdrage: Twan van Venrooij.)