Harry F.P. Hillen
Thomas Schwencke (1694-1767) was Professor of Anatomy and Surgery and Lecturer in Obstetrics at the Surgical School in The Hague, the Netherlands. In 1743 he published the very first textbook on haematology. Furthermore, he described his observations on the variolation of smallpox, and published the design of a new obstetric instrument. Schwencke was physician of the city of The Hague and also physician at the court of the princes van Nassau-Weilburg. In 1765 Princess Caroline of Nassau-Weilburg invited the young Wolfgang Amadeus Mozart to perform concerts. During his Dutch tour the young Mozart fell seriously ill, probably from typhoid fever. At the request of the court Mozart was seen for a second opinion and thereafter successfully treated by Schwencke. Mozart could continue his concert tour and Schwencke’s reputation as Mozart’s physician was established.
Conflict of interest: none declared. Financial support: none declared.
Reacties
Schwencke en Mozart
Kennelijk is de schrijver niet op de hoogte geweest van de uitgebreide monografie van Van der Zanden over het verblijf van Mozart in de lage landen[i]. Uitgebreid valt daarin te lezen wat vader Leopold uitvoerig en gedetailleerd in zijn brieven en notities heeft geschreven over de ernstige ziekte van zijn twee kinderen.
Duidelijk is dat Leopold door zijn kennis van het Latijn de consultatie van prof Schwencke door Dr Heymans precies kon volgen en corrigerend optreedt als hij merkt dat de gegevens over het ziektebeloop van zijn kinderen niet nauwgezet door Heymans worden overgebracht. Schwencke wordt daardoor niet op het verkeerde been gezet en trekt zijn eigen plan waarbij zijn omzetting van het dieet van geitenmelk naar kalfsbouillon ondermeer een belangrijke rol zal hebben gespeeld bij de bijna fataal verlopende (para)typhus. De uitvoerige gedetailleerde beschrijving door Leopold, ook van de medicatie maakt duidelijk dat Leopold tekort wordt gedaan met de vermelding dat hij bij Schwencke “vooral onder de indruk was van het Latijn” .
In het artikel wordt voorts terloops melding gemaakt van het zilveren pessarium dat Schwencke ontwierp. Het was echter niet bedoeld om de baarmoeder te kantelen, maar om een vaginale prolaps van de uterus te redresseren. Schwencke ontwierp een zilveren pessarium met een ingenieus mechaniek, waarbij -na plaatsing- door het aandraaien van een soort vleugelmoer de 4 bladen van het pessarium uiteen gingen zodat het toestelletje gefixeerd bleef. De afbeelding is te vinden in het boekje van Endtz[ii]. Over een, al of niet, gekantelde baarmoeder maakte men zich toen geheel geen zorgen.
Schwencke en Mozart (reactie)